انواع رطوبت سنج

درباره انواع رطوبت سنج بیشتر بدانید ...

انواع رطوبت سنج

Moisture tester
  1. سايكرومتر
    معمولي‌ترين دستگاهي است كه از دو دماسنج دقيق جيوه‌اي تشكيل شده است. دور مخزن يكي از دماسنجها لاية نازك موسلين (Muslin) پيچيده شده كه به آن دماسنج مرطوب گفته مي‌شود و در هنگام كار دستگاه بايستي هميشه مرطوب بماند.دماسنج خشك در دستگاه سايكرومتر درجه معمولي هوا را نشان مي‌دهد. وقتي رطوبت دور دماسنج بخار مي‌شود گرماي نهان جذب مولكولهاي آب گرديده و در نتيجه با بخار شدن آب دور پارچه، درجه حرارت در دماسنج تر كاهش مي‌يابد. اختلاف درجه حرارت دماسنج تر و خشك معياري براي محاسبه رطوبت نسبي است.قرائت دماسنج تر بايستي در فاصله‌هاي ده تا بيست ثانيه صورت گيرد تا اين كه در دو قرائت متوالي درجه حرارت يكسان خوانده شود.
  2. رطوبت نگار
    اين دستگاه ثبت مداوم رطوبت هوا را انجام مي‌دهد. جسم حساس در اين دستگاه چند تار موي معمولي مي‌باشد كه با زيادشدن رطوبت هوا طول آن زياد شده و با كاهش رطوبت طول آن كم مي‌شود. به وسيله چند فنر و اهرم بسيار ظريف تغييرات طول مو به يك قلم كه روي بازوي فلزي نصب مي‌باشد، منتقل شده و اين قلم تغييرات رطوبت را روي يك استوانه چرخان يا ثبات رسم مي‌كند. طرز كار اين دستگاه مشابه دستگاه حرارت نگار مي‌باشد.
  3. رطوبت- دمانگار
    اين دستگاه به منظور اندازه‌گيري‌هاي دما و رطوبت نصب در كشتي‌هاي تجارتي به كار برده مي‌شود و تركيبي از دو دستگاه دمانگار و رطوبت نگار است كه در يك محفظه تعبيه شده‌اند. نوار كاغذي اين دستگاه به دو قسمت دما و رطوبت تقسيم شده است. قسمت بالايي نوار كاغذي تغييرات دما و قسمت پايين تغييرات رطوبت نسبي را نشان مي‌دهد. قلم‌هاي ترسيم كننده منحني‌هاي تغييرات دما و رطوبت نسبي به اجسام حساس به اين دو كميت مرتبط مي‌باشد و حركات آنها تابعي از حركات اجسام حساس است كه تغييرات آنها را بر روي كاغذ ترسيم مي‌نمايند
  • توده‌هاي هوا (Air mass)
    يك توده هوا عبارت است از حجم عظيمي از هوا كه خصوصيات فيزيكي آن بويژه از نظر دما و رطوبت و آهنگ كاهش دما (Lapse rate) در سطح افقي براي صدها كيلومتر تقريبا همسان باشد.توده‌هاي هوا، خصوصيات اصلي خود را از سطحي كه بر روي آن تشكيل مي‌شوند، كسب مي‌كنند. براي اينكه توده‌هاي هوا شكل بگيرند لازم است هوا به مدت طولاني در يك منطقه ثابت باقي بماند، در نهايت گردش معمولي هوا موجب به حركت در آمدن آنها مي شود.توده‌هاي هوا معمولا در بعضي از نقاط دنيا بيشتر از ساير مكانها تشكيل مي شوند به اين مناطق سرچشمه (Source region) گفته مي‌شود.توده‌هاي هوا را با توجه به منشاء تشكيل آنها، طبقه بندي و نامگذاري مي‌كنند و با توجه به منشاء، نشانه‌هاي معيني را براي آنها به كار مي‌برند.
    طبقه بندي توده هاي هوا
    نام و نشانه مناطق منشاء خصوصيات
    آركتيك A مناطق قطبي سردترين توده هواي زمستان
    قطبي بري cP خشكي هاي جنب قطبي سرد و خشك و بسيار پايدار
    قطبي بحري mP جنب قطبي و آركتيك سرد و مرطوب و ناپايدار
    حاره اي بري cT بيابانهاي عرضهاي پايين بويژه صحرا و استراليا بسيار گرم و خشك و پايدار
    حاره بحري mT اقيانوس هاي منطقه جنب حاره گرم و مرطوب، ناپايداري شديدتر به جهت كناره غربي اقيانوسها
    استوايي E درياهاي استوايي و حاره گرما و رطوبت زياد
  • راديوسوند ( Radiosonde )
    راديوسوندها از دستگاه هاي هواشناسي هستند كه براي اندازه گيري دما، رطوبت،‌ فشار، سمت و سرعت باد در جو بالا بكار مي‌روند. دو عنصر ازون و تابش نيز مي تواند توسط اين دستگاه ها اندازه گيري شود.راديوسوند يك سيستم سنجش از راه دور است و از دو لغت “Radio” به معناي انتشار دهنده راديويي و “Sonde” به معني پيام آور در زبان انگليسي قديم، تشكيل شده است.دستگاه راديوسوند از دو قسمت اصلي «سنجش» و«فرستنده» تشكيل شده است،فرستنده ها پارامترهاي اندازه گيري شده را به گيرنده اي كه در سطح زمين قرار دارد، منتقل مي‌كنند.راديوسوندها گاهي به وسيله هواپيما و گاهي به وسيله راكت به جو فرستاده مي شوند. اما معمولا آن ها را به زير بالون هاي هواشناسي كه تا ارتفاع ۲۰ تا ۳۰ كيلومتري صعود مي‌نمايند نصب و در جو رها مي‌كنند.

نمونه اي از تصاوير راديوسوندها در آسمان
وقتي كه راديوسوند به ارتفاع تقريبي ۳۰ كيلومتري بالاي سطح دريا مي رسد بالون مي تركد و راديوسوند همراه با نخ و بالون تركيده

شده به طرف زمين به پائين مي افتد. پس از زمان ۲ ساعت از پرتاب و در طول اوج گيري، راديوسوند به طور ثابت جريان پيوسته اطلاعات شامل دماي اتمسفر،‌ رطوبت، داده فشار،سمت و سرعت باد در سطوح مختلف جو (تا ارتفاع تقريبي ۳۰ كيلومتري) را از طريق شبكه ارتباطات به تجهيزات خودكار گيرندهدرسطح زمين مي فرستد. مشاهدات راديوسوند Radio Observationيا به اختصار RAOB ناميده مي شود .زماني كه دو توده هواي با دماي مختلف‌، در مسير حركتشان به هم مي‌رسند، حالت انتقال شديدي (از لحاظ دما، فشار، رطوبت، باد و غيره) در مرز بين آنها بوجود مي‌آيد.
اگر يك نفر همراه با توده هواي گرم به سمت شمال حركت كند، به تدريج و به طور يكنواخت با كاهش دما مواجه مي‌شود؛ سپس با برخورد به يك توده هواي سرد، دما به طور ناگهاني و شديد افت مي‌كند يعني تغييرات آهسته و يكنواخت در محل برخورد با توده سرد، به تغيير ناگهاني و غير مداوم تبديل مي‌شود. به اين خاطر اصطلاح خط ناپيوستگي (Line Of Discontinuity) در مورد مركز توده هوا به كاربرده مي‌شود.